نمیدونم شما چطور سراغش میرید؟

شاید هر روز اول از همه باید بهش سرکی بکشید، شاید هم فقط واسه اینکه سراغ بعضی آدمارو بگیرین، میرید سراغش..و خوب گاهی هم اعتیاد شده و گاهی میشه ازش کلی پول درآورد.. بعضی اوقات هم اصلا میگید بیخیالش!! و ترجیح میدید بزنید به کوه و دشت و پارک و امثالهم.

بله!

فیس بوک… دیگه جزوی از زندگی ما شده و حتی دیگه مادربزرگ بنده هم گهگاهی اخبارشو میشنوه، چه برسه به من و هم نسل های من که هر روز و هر دقیقه درگیرشن و تاثیر زیادی رو زندگیشون داره.

بیشتر کسایی که از فیس بوک استفاده میکنن، در این تفکر واهی به سر میبرن که فیس بوک بصورت صادقانه ، خالصانه و حتی مخلصانه! داره به اونا خدمت رسانی میکنه و در انتظار اخذ هدایای معنوی در اضای این خدمت رسانیاس… امروز میخوام کمی بیشتر راجع به سیاست های فیس بوکی! صحبت کنم. برای شروع هم میخواییم ببینیم که چطور میشه که یه چیزی رو، روی news feed (همون صفحه اصلی) میبینید. حتما متوجه شدید که بعد از یه مدت استفاده از فیس بوک،  پست ها، عکس ها، اشتراک گذاری ها و مطالب دوستایی رو بیشتر میبینید که بیشتر دوست دارید ببینید و بیشتر باهاشون حال میکنید، خوب… راجع به بقیه هم … حتما پست نمیذارن دیگه! اوهوم؟!

فیس بوک هم مثل هر برنامه کاربردی دیگه ای از الگوریتم های فراوانی تشکیل شده و طبیعیه که برای انجام فرآیندهای مشخص، الگوریتم های خاصی داشته باشه. یکی از پیچیده ترین الگوریتم های این شبکه اجتماعی بزرگ، برای کنترل اخباریه که تو news feed میبینید، در واقع فیس بوک توسط این الگوریتم حدس میزنه که شما علاقه دارید چه چیزیو بیشتر از بقیه ببینید!

و اما این معیارهایی که فیس بوک اینقدر بهشون علاقه داره چه چیزایی ان؟!

۱ – اول از همه و مهمتر از همه! ارتباطه! هر چقدر کسی رو بیشتر لایک کنی، بیشتر پست هاشو به اشتراک بذاری، بیشتر به عکس هاش نگا بندازی و کلا بیشتر باهاش در ارتباط باشی، فیس بوک بیشتر به نزدیکی دوستیتون ایمان میاره و سعی میکنه کوچکترین فعالیت اون فرد رو به سمع و بصرت برسونه.

۲ – عامل بعد توجه به این نکتست که، فیس بوک به لینک ها، عکس ها و ویدیوها بیشتر از statues های معمولی ارزش قائله و بیشتر علاقه مند که اونارو منتشر کنه.

۳ – سومین معیار، میزان زمان سپری شده توسط شما تو صفحه ی کسیه که (به هر دلیلی!) بهش علاقه مندید. فیس بوک هم این چسپندگی رو میفهمه و بیشتر از اون دوست، بهتون میگه.

۴ – نکته بعدی، افرادیه که تو یک عکس باهاشون tag شدید، شانس اینکه اتفاقایی که واسه اونا میافترو ببینید، خیلی بیشتره!

۵ – چت و گفتگو رو هم که نباید دست کم بگیرید، چراکه با هرکس که بیشتر حرف بزنید، طبیعتا بیشتر دوستش دارید و بیشتر علاقه مندید ببینید داره چیکار میکنه!

۶ – و … .

یکی از الگوریتمهایی که فیس بوک برای اینکار استفاده میکنه Edgerank نام داره، که توضیح مختصری ازش خالی از لطف نیست :

Edgerank که به الگوریتم های موتورهای جستجوگر هم بی شباهت نیست، از object و edge تشکیل شده. object ها خود پست های ارسال شده هستن و edge ها رفتارهایی هستن که به روی اون object انجام گرفتن، مجموع امتیاز edge ها، امتیاز object رو تشکیل میدن و هرچه قدر امتیاز object بیشتر باشه، ما اون object رو تو رده ی بالاتر news feed میبینیم. ۳ عاملی که باعث بالارفتن امتیاز یه object میشه بصورت زیره :

  • امتیاز وابستگی : هرچقدر رابطه ی کسی که بر روی صفحه اصلی خودش مشغول خوندن آخرین اخباره، با کسی که یک edge (لایک، share و … ) روی یه object خاص ایجاد کرده، بیشتر باشه، امکان اینکه اون object امتیاز بیشتری داشته باشه، بالا میره.
  • نکته قابل توجه اینکه، این امتیاز یک طرفست و اگه شما کسیو دنبال کنید، دلیل نمیشه که اونهم چیزی که شما به اشتراک گذاشتید رو تو صدر اخبارش ببینه.
  • امتیاز وزن : مطمئنا وزن یک لایک با وزن یک کامنت متفاوته و هر عملی وزن مخصوص به خودشو داره و باعث بالارفتن امتیاز object به میزان خاصی میشه.
  • امتیاز سن : این مسئله هم که پست ها و مطالب قدیمی از امتیاز کمتری نسبت به جدبدتر ها برخوردار میشن از مسائل بدیهیه.

اطلاعاتی که فیس بوک از این الگوریتم در اختیار عموم گذاشته، یکسری اطلاعات کلیه و راجع به جزییات اون توضیح زیادی داده نشده.

از الگوریتم های دیگه فیس بوک، میشه به الگوریتم موتور جستجو گر اون اشاره کرد که اگه بعنوان مثال حرف “س” رو بزنید، اسم “سارا” و قبل “سعید” میاره، چون میدونه که با “سارا” صمیمی تری. همینطور بخش مهمی از الگوریتم های فیس بوک رو، الگوریتم های مربوط به تبلیغات شکل میدن. چراکه از نظر فیس بوک شما یا فروشنده ای یا خریدار! از طرفی باید برای ارائه تبلیغات ترغیبت کنه (چراکه فیس بوک معتقده، تبلیغات کوچیک و خورد بهتر از قرارداد های بزرگ و میلیاردیه!)  و از طرفی تبلیغ های به درد بخور رو نشونت بده.

این الگوریتم ها گریزگاهی ندارن ولی از بخش تنظیمات news feed و Advertisement میشه  اونارو customize کرد، تا چیزی رو ببینیم که خودمون میخواییم نه چیزی که فیس بوک حدس میزنه که ما ممکنه بخواییم.

نکته آخر اینکه، برای شخص من این موضوع داره کمی ترسناک میشه، چراکه این فقط فیس بوک نیست که از این الگوریتم های هوشمند برای رفتارشناسی کاربرهاش بهره میبره و از طرفی تصور روزی که ما هیچ وقت نتونیم با ایده ی نوین و جدیدی آشنا بشیم!! مگر اینکه کسی یا جایی اینو بخواد واقعا هولناکه.

در ضمن، چند تا لینک باحال، تا تو این مورد بیشتر تحقیق کنید :

ویدیو توضیح دقیق تر الگوریتم edgerank در Youtube

تو گوگل جستجو کنید : i hate facebook نتیجه های جالبی میبینید.

و یا جستجو کنید : Facebook algorithms